– Με τα ενεργειακά μπόνους χτίζουν όσοι πρόλαβαν την απόφαση του ΣτΕ για τον ΝΟΚ
– Αναθεωρημένες οι υπόλοιπες εκδοθείσες άδειες – εναρμονισμένες με το νέο καθεστώς
Ρεπορτάζ: Νίκος Γκαρόζης
Κανονικά θα ισχύσουν τα μπόνους δόμησης – τόσο σε ό,τι αφορά τον συντελεστή κάλυψης, όσο και την επιφάνεια και το ύψος – για τις οικοδομικές άδειες που είχαν εκδοθεί μέχρι και τις 11 Δεκεμβρίου 2024 και για τις οποίες οι ιδιοκτήτες είχαν τουλάχιστον ξεκινήσει τις χωματουργικές εργασίες έως και την ημερομηνία αυτή. Πρόκειται για την ημέρα ανακοίνωσης της περίληψης του σκεπτικού της απόφασης του ΣτΕ, η οποία έκρινε ως αντισυνταγματικά επί της αρχής τα μπόνους δόμησης του Νέου Οικοδομικού Κανονισμού (ΝΟΚ). Η σχετική πρόβλεψη θα περιλαμβάνεται σε νομοθετική ρύθμιση του Υπουργείου Ενέργειας και Περιβάλλοντος, που αναμένεται να κατατεθεί σύντομα προς ψήφιση.
Η εν λόγω ρύθμιση θα ξεκαθαρίζει και τι θα ισχύσει για τις περιπτώσεις αδειών που είχαν μεν εκδοθεί αλλά δεν είχαν προλάβει να ξεκινήσουν οι εργασίες ανέγερσης μέχρι την κρίσιμη ημερομηνία. Συγκεκριμένα, για τις άδειες αυτές δεν θα ισχύσουν τα μπόνους δόμησης, όπως ρητά αναφέρεται στην απόφαση της Ολομέλειας του ΣτΕ. Κατά συνέπεια, οι ιδιοκτήτες αυτών των οικοδομικών αδειών θα υποχρεωθούν να αναθεωρήσουν τις άδειες, αφαιρώντας τα επιπλέον τετραγωνικά μέτρα που αφορούν χώρους όπως πατάρια, δώματα, σοφίτες και έρκερ.
Επιστροφή φόρων και εισφορών σε όσους χάνουν τα μπόνους
Σε ένδειξη αναγνώρισης της υπαιτιότητας του κράτους, το οποίο είχε εγκρίνει τις συγκεκριμένες άδειες βάσει ρυθμίσεων που εντέλει κρίθηκαν αντισυνταγματικές, θα προβλεφθεί η χορήγηση νέων, αναθεωρημένων αδειών για τους πληγέντες ιδιοκτήτες. Οι νέες άδειες θα εκδίδονται με βάση το ισχύον τοπικό πολεοδομικό καθεστώς κατά τόπους, μέχρι να ολοκληρωθεί η εκπόνηση των τοπικών και ειδικών πολεοδομικών σχεδίων που βρίσκονται υπό κατάρτιση σε πανελλαδικό επίπεδο.
Η ολοκλήρωση αυτής της διαδικασίας αναμένεται τοποθετηθεί εντός του 2027, με πιθανές παρατάσεις σε περιοχές όπου ανακύπτουν διαφωνίες, ενστάσεις ή δικαστικές προσφυγές, που ενδέχεται να καθυστερήσουν την έγκριση των σχεδίων.
Παράλληλα, προβλέπεται και η επιστροφή των ποσών που καταβλήθηκαν από ιδιοκτήτες για φόρους, παράβολα και εισφορές, οι οποίοι υπολογίστηκαν βάσει των αυξημένων τετραγωνικών από τα μπόνους δόμησης και δεν θα μπορέσουν τελικά να αξιοποιηθούν. Πρόκειται για μια ανακουφιστική πρόβλεψη που επιχειρεί να επανορθώσει την αβεβαιότητα που δημιούργησε η ανατροπή του προηγούμενου καθεστώτος.
Περιβαλλοντικό ισοδύναμο για τις επιβαρυμένες περιοχές
Ιδιαίτερη σημασία έχει και η θεσμοθέτηση του περιβαλλοντικού ισοδυνάμου, ως μέτρο εξισορρόπησης σε περιοχές όπου έχει προκληθεί περιβαλλοντική ζημία από την εφαρμογή των μπόνους του ΝΟΚ στο παρελθόν. Η νέα αυτή ρύθμιση προβλέπει την καταβολή αντιτίμου από τους ιδιοκτήτες νεόδμητων κτηρίων που οικοδομήθηκαν με βάση τα ενεργειακά μπόνους, σε δημοτικές ενότητες όπου παρατηρήθηκε υπερβολική δόμηση.
Το αντίτιμο αυτό, σε συνδυασμό με κονδύλια από το Πράσινο Ταμείο, θα χρηματοδοτήσει έργα αποκατάστασης του περιβαλλοντικού ισοζυγίου: δημιουργία κοινόχρηστων χώρων πρασίνου, απαλλοτριώσεις, παιδικές χαρές, πλατείες, αναπλάσεις και υποδομές κοινωφελούς χαρακτήρα, στις επιβαρυμένες ζώνες.
Με τον τρόπο αυτό, η Πολιτεία επιχειρεί να μετατρέψει ένα ζήτημα αντισυνταγματικότητας σε ευκαιρία επανασχεδιασμού του αστικού τοπίου, ενισχύοντας την ποιότητα ζωής στις πόλεις, χωρίς να αγνοεί τις ευθύνες που προκάλεσαν τη σημερινή αναστάτωση.
H αναδημοσίευση του παραπάνω άρθρου ή μέρους του επιτρέπεται μόνο αν αναφέρεται ως πηγή το top-nea.gr με ενεργό σύνδεσμο στην εν λόγω καταχώρηση.
